ÇİFTÇİ KAYIT SİSTEMİ

16/04/2005 tarih ve 25788 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Çiftçi Kayıt Sistemi Yönetmeliği ile sağlıklı Tarım Politikalarının Oluşturulması Kayıt sisteminin güncellenmesi, geliştirilmesi ve tarımsal desteklemelerin denetlenebilir, izlenebilir bir şekilde yürütülmesi amaçlanmaktadır.2005 yılı Tarımsal Desteklemeler konusunda dönüşüm yılı olmuştur,Çiftçi Kayıt Sistemi 2005 yılından itibaren Bakanlığımız tarafından yapılacak olan bitkisel üretime ilişkin desteklemeleri kapsayacak bir yapıya dönüştürülmüştür,(Önceki yıllarda DGD tebliğleri 14/06/2002 tarihli ve 24785 sayılı R.G. de yayımlanan 2002/4165 sayılı Bakanlar Kurulu eki kararın 4.maddesine istinaden yayınlanmakta idi,2005 yılı ÇKS yönetmeliği 441 sayılı Tarım ve Köyişleri Bakanlığının Kuruluş ve Görevleri hakkında Kanun Hükmünde Kararnameye dayanılarak hazırlanmıştır.)
ÇKS yönetmeliği DGD ödemesi ve diğer Bitkisel Üretimi teşvik primi uygulamalarından ÇKS veri tabanını tamamen bağımsız hale getirmiştir.
25.04.2006 tarih ve 26149 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 18.04.2006 tarih ve 5488 kanun nolu Tarım Kanunu ile tarım sektörünün ve kırsal alanın, kalkınma plân ve stratejiler doğrultusunda geliştirilmesi ve desteklenmesi için gerekli politikaların tespit edilmesi ve düzenlemelerin yapılmasıdır.

ÇKS NEDİR? Tarımsal Desteklemelerin ,izlenebilir,denetlenebilir,raporlanabilir ve sorgulanabilirliğinin sağlanması doğru ve sağlıklı değerlendirilmelerin yapılabilmesi,çiftçi bilgilerinin merkezi bir veri tabanında toplanmasını zorunlu kılan bir kayıt sistemidir.
 

ÇİFTÇİ KAYIT SİSTEMİNİN İŞLEVSEL TANIMI;Tarımsal faaliyette bulunan çiftçilerin özlük bilgilerinin, faaliyetleri sırasında kullandıkları varlıkların(arazi,hayvan,girdi vs.),ürün deseninin,ortalama verimlerin kayıt altında tutulduğu,tarımsal desteklemelerin uygulandığı,izlendiği,denetlendiği,tarım politikalarının oluşturulmasında yararlanılan bir sistemler bütünüdür.

ÇKS VE DESTEKLEME KAYDININ YAPILABİLMESİ İÇİN;
İl ve İlçe Müdürlüklerince ÇKS ve Destekleme kayıt işlemlerinin başladığına dair İlgili Destekleme Tebliğindeki başvuru şartlarını ve destekleme müracaatının başlama bitiş tarihini içeren ilan hazırlanır köy ve mahallelere duyurulur. Çiftçilerin müracaatları sırasında kayıt için gerekli evrakları (İlgili Destekleme için Dilekçe, ÇKF formu, C formu, Çiftçilik Belgesi, Nüfus cüzdan fotokopisi, arazi kendine ait  değilse Kira Söz. Muvaffakat-1 veya 2, tapunun onaylı fotokopisi yada kadastro görmemiş birimler için tespit formu) kontrol edilerek dosya teslim alınır. Daha sonra http://cks.tarim.gov.tr adresinden ÇKS sistemine kayıt yapılır

BİTKİSEL DESTEKLEMELERE MÜACAAT NASIL YAPILIR, DESTEK BİRİM FİYATLARI NEDİR?

1-MAZOT-KİMYEVİ GÜBRE VE TOPRAK ANALİZİ DESTEĞİ  (TEBLİĞ NO:2010/10)
-Çiftçi Kayıt Sistemine (ÇKS) kayıtlı çiftçilere 2010 yılı içinde ÇKS’deki kayıtlı arazi büyüklüğü dikkate alınarak, dekar başına MGD ve Toprak Analizi desteği ödemesi yapılır. Müracaat ettikleri toplam arazi büyüklüğü 1 dekarın altında olan çiftçilere destekleme ödemesi yapılmaz.
-ÇKS’ye  kayıtlı  50 dekar ve üzeri her bir tarım arazisinin gübre destekleme ödemesinden yararlanabilmesi için; her 50 dekarlık alan için bir analiz olmak üzere, Bakanlıkça yetkilendirilmiş laboratuvarlarda 01.01.2010-31.12.2010 tarihleri arasında toprak analizini yaptırmak zorundadır. Her toprak analizine en fazla 50 dekar için ödeme yapılacaktır. Yani her analiz en fazla 50 dekarlık bir tarım arazisini temsil edebilir.
-Mazot-Gübre ve Toprak Analizi desteğinden faydalanmak isteyen çiftçiler Mazot-gübre ve Toprak analizi başvuru dilekçesi, Güncelleştirilmiş Çiftçi Kayıt Formu, varsa Toprak Analizi Formu ve yaptırdıkları analiz raporu ile  31.12.2010 tarihi mesai bitimine kadar ÇKS’de kayıtlı oldukları İlçe Müdürlüklerine müracaat ederler.
-ÇKS’de kayıtlı olmayan veya süresi içinde bilgilerini güncellemeyen, işlemini yaptırdığı halde askı listesinde ismi çıkmayan fakat askı süresi sonuna kadar hatanın düzeltilmesi için İlçe Müdürlüğüne yazılı başvuru yapmayan çiftçiler ile Kamu tüzel kişileri bu destekten faydalanamaz.

-Toprak Analizi desteği dekara 2,5 TL olarak açıklanmıştır.

2-SERTİFİKALI TOHUM KULLANIM DESTEĞİ (TEBLİĞ NO:2010/19)
-Bu destek; Tebliğde belirtilen usül ve esaslara göre, yurt içinde üretilip sertifikalandırılan sertifikalı buğday,arpa,tritikale,yulaf,çavdar,çeltik,nohut,kurufasülye,mercimek,susam,yerfıstığı,kanola, aspir,fiğ,yonca,korunga ve patates tohumluklarını bitkisel üretim faaliyetinde kullanan ÇKS’ye kayıtlı çiftçilere yapılır.
-Desteklemeye tabi arazi miktarı faturada belirtilen tohumluk miktarının her bitki türü için belirlenmiş ekim normuna bölünmesi ile ortaya çıkan miktardan büyük olamaz.
-Müracaatlar süresi(Yazlık ekim 14.Mayıs.2010-30.Haziran.2010/Güzlük ekim 01 Eylül -31 Aralık 2010)çinde ÇKS kaydının yapıldığı İlçe Müdürlüklerine yapılır. Süresi içinde yapılmayan başvurular dikkate alınmaz.
-Müracaatta başvuru dilekçesi, talep formu(Bu talep formunda  bulunan fatura ve sertifika bilgileri tohumluk bayisi tarafından doldurulup tasdik edilecek, araziye ait bilgiler ise çiftçi tarafından doldurulup imzalanacaktır),Tohumluk satış faturası(Tohumluk fatura tarihi tohumluğun üretim sezonuna uygun olmalıdır),Tohumluk sertifikası fotokopisi ve güncelleştirilmiş ÇKS Belgesi gereklidir.
- Sertifika tarihi ile tohum satış fatura tarihi uyumlu olmalıdır.

-2010 yılı Destek Miktarları açıklanmıştır.
Buğday ve yoncaya                       5 TL/Dekar,
Arpa,yulaf,çavdar,tritikale           3,5 TL/Dekar,
Nohut,kuru fasül.mercimek            6 TL/Dekar,
Susam, kanola, aspir                    4 TL/Dekar,
Korunga, fiğ                                 3 TL/Dekar 

3-SERTİFİKALI  FİDAN  DESTEĞİ
-Bu destekten faydalanacak yetiştiricilerin fidanlarını Bakanlıkça yetkilendirilmiş fidan üreticisinden temin etmiş olması ve fidanların yurt içinde üretilmiş sertifikalı/standart fidan belgesini taşıması gerekmektedir.
-Destekleme kapsamında yer alacak kapama bağ veya bahçenin bodur ve yarı bodurlarda en az 5 dekar, diğerlerinde ise 10 dekar olmak şartıyla, 2010 yılında tesis edilmiş olması ve dikim normlarının TAGEM tarafından belirlenen dikim normlarına uygun olması gerekmektedir.
-Müracaatta çiftçilerden istenen belgeler şunlardır: 2010 yılı ÇKS Belgesi, Başvuru Dilekçesi,Talep Formu,          
 2010 yılı Çiftçilik Belgesi,Fidan veya aşı materyalinin sertifika bilgileri,Fatura ve Nüfus Cüzdan fotokopisi.
-Fatura tarihi, Sertifika belgesi ile uyumlu olmalı ve faturalara fidan üreticisi tarafından fidanın türü, çeşidi,belge numarası ve etiket numara aralıkları mutlaka yazılmalıdır.
-Müracaatlar yıl sonuna kadar ÇKS kaydının yapıldığı İlçe Müdürlüklerine yapılacak olup, ÇKS kaydının yapılmadığı başvurular desteklemeden yararlandırılmayacaktır. Bu nedenle ÇKS kaydının yaptırılması şarttır.

-2010 yılı Destek Miktarları açıklanmıştır.
Bodur-yarı bodur meyve fidanına        300 TL/Dekar,
Zeytinde yağlık çeşit fidana                100 TL/Dekar,
Bağ ve Diğer Meyve Fidana                200 TL/Dekar,
Sertifikalı Çilek Fidesine                     200 TL/Dekar 

4-PRİM  DESTEKLERİ
-Tarımsal Destekleme ve Yönlendirme Kurulu tarafından 2010 yılında, yurt içinde üretilen kütlü pamuk,yağlık ayçiçeği, soya fasülyesi, kanola, dane mısır, aspir ve zeytinyağı(ham rafinajlık veya natürel) üreten ve  satışını yapan üreticilere destekleme primi ödemesi yapılır.Ayrıca alım-satım işlemlerinin Tebliğde belirtilen usül ve esaslara uygun gerçekleşmesi şartıyla; adı geçen bu ürünlerin Bakanlıkta kayıtlı tohumluk üretici kuruluşları ile sözleşmeli üretim yapan üreticiler de bu destekten faydalandırılır.
-Müracaatlar ürün satış belgesi ile birlikte kooperatiflere, Kooperatiflerin bulunmadığı yerlerde ise ÇKS’de kayıtlı olduğu İlçe Müdürlüğüne yapılır. ÇKS kaydının güncellenmesi zorunludur.
-İl/İlçe Müdürlükleri aldıkları Komisyon kararıyla;  Prime esas her ürün için, ortalama verimleri ve  bu verimlere ilişkin ortalama tohumluk kullanım miktarlarını, sertifikalı/sertifikasız (kütlü pamuk ve soya fasülyesi için) birinci/ikinci ürün ve  sulu/kuru olarak belirler ve belirlenen ortalama verimleri Kooperatiflere bildirir. Destekleme ödemesinde bu veriler dikkate alınır.

5-ORGANİK TARIM DESTEĞİ
-OTD ödemesi; Organik Tarım Yönetmeliğine göre organik tarım yapan, ÇKS’de, OTBİS  İcmal-1 ve 2’de kayıtlı olan,   OTD uygulamaları ile ilgili Tebliğde belirtilen usül ve esaslara göre başvuru yapan çiftçilere ödenir.
-OTD çalışmaları TÜGEM, İlçe Müdürlükleri ve Yetkilendirilmiş kuruluşlar tarafından yürütülür. Yetkilendirilmiş kuruluşlar  OTBİS  icmallerine esas teşkil edecek veri girişlerini yapmak ve askı süresi sonuna kadar yapılacak itirazları değerlendirip, düzeltmekle sorumludur.İl Müdürlükleri ise İlçe Müdürlüklerinin destekleme süresince ihtiyaç duyacakları OTBİS verilerini sağlamakla görevlidir.
-Bu destekten faydalanmak isteyen çiftçiler; müracaat tarihleri arasında  OTD başvuru dilekçesi ile ÇKS’de kayıtlı oldukları İlçe Müdürlüğüne müracaat ederler. İlçe Müdürlükleri tarafından alınan başvuru dilekçesi ve diğer ilgili formlar veri girişi elemanlarınca  ÇKS’deki OTD ile ilgili bölüme kaydedilir. Çiftçilerin o yıla ait  ÇKS kaydı olmak zorundadır.
-Destek Miktarı; 25 TL/dekar olarak açıklanmıştır.

6-İYİ TARIM UYGULAMALARI DESTEĞİ
-İTUD çalışmaları TÜGEM, İl/İlçe Müdürlükleri ve Yetkilendirilmiş Kuruluşlar tarafından yürütülür.Bakanlıkça Yetkilendirilmiş kuruluşlar İTUD’den  yararlanmak için başvuruda bulunan çiftçilerin bilgi ve belgelerini düzenlemek ve bu bilgileri düzenledikleri sertifikada göstermekle sorumludur.
-İTUD ödemesi; bireysel veya grup halinde meyve-sebze ürünlerinde veya örtü altında Tebliğinde belirtilen usül ve esaslara göre iyi tarım uygulamaları yapan,yetkilendirilmiş kuruluşlarca düzenlenmiş üretim yılına ait İTU sertifikasına sahip, ÇKS’ye ve Örtü altında İTU yapıyorsa KOBİS’e(Kontrollü Örtü altı Bilgi Sistemi) kayıtlı olan çiftçilere yapılır.
-İTUD ödemelerinde  çiftçilerin ÇKS’de kayıtlı toplam arazi alanları dikkate alınacağından, Çiftçiler ÇKS kayıtlarını güncellemeli ve KOBİS’e kayıtlı arazilerini mutlaka ÇKS’ye de kaydettirmek  zorundadırlar.
-Örtü altında İTUD yapılan alanlar ayrıca meyve-sebze üretim alanlarına verilen İTUD’den faydalanamaz.

-2010 yılı Destek Miktarı;
Örtü altına 80 TL/dekar, Meyve-sebzeye ise  20 TL/dekar olarak  açıklanmıştır.

7-TARIMSAL YAYIM VE DANIŞMANLIK HİZMETİ DESTEĞİ
-Bu destek; Tarımsal Danışmanlık hizmeti veren kişi ve kuruluşlara(Bünyelerinde tarımsal danışman istihdam eden üretici örgütleri ve Ziraat odaları, Tarımsal danışmanlık dernekleri/vakıfları,tarımsal danışmanlık şirketleri ve serbest tarım danışmanlarına) yapılmaktadır.
-Tarımsal Danışmanlık hizmeti veren kişi ve kuruluşlar çiftçilerle/tarımsal işletmelerle sözleşme imzalarlar ve bu sözleşme en az 6 aylık bir dönemi kapsamalıdır. Sözleşmenin feshi durumunda 15 gün içinde İlçe Müdürlüğüne bilgi verilmelidir.
-Tarımsal Danışmanlık hizmeti veren kişi ve kuruluşlar, hizmet verecekleri çiftçi/işletme sayısını belirler ve son başvuru tarihine kadar İlçe Müdürlüklerine bildirir.
-Tarım danışmanları sadece bir İl sınırı içinde danışmanlık faaliyetinde bulunabilirler.
-Destekleme kapsamında danışmanlık hizmeti satın alacak çiftçiler/tarımsal işletmeler; ÇKS’ye veya örtü altı kayıt sistemine veya su ürünleri kayıt sistemine veya arıcılık kayıt sistemine kayıtlı olmalıdır. Ayrıca şu kriterlerden en az birine sahip olmalıdır: Örtü altı üretiminde en az 3 dekar, meyvecilikte en az 10 dekar,tarla ziraatında kuruda en az 150-suluda 50 dekar araziye,arıcılıkta en az 50 adet arı kolonisine,hayvancılıkta süt sığırcılığında en az 20 baş,besi sığırcılığında ise en az 50 baş,küçükbaş hayvan yetiştiriciliğinde ise en az 100 baş hayvana,su ürünlerinde ise su ürünleri üretim tesisine sahip olmalıdır.
-Müracaatlar, başvuru formu ve tahütname, nüfus cüzdan fotokopisi,hizmet alım-satım faturası,(verilen hizmete göre ÇKS Belgesi,AKS Belgesi veya Su ürünleri yetiştiricilik belgesi) ile bağlı bulundukları İlçe Müdürlüklerine yapılır.
-2010 yılı Destek Miktarı İşletme başına 500 TL. olarak açıklanmıştır.

8-HAVZA BAZLI FARK ÖDEMESİ
-Kütlü Pamuk(sertifikalı)                      0,42 TL/Kg.
-Kütlü Pamuk(sertifikasız)                    0,35 TL/Kg.
-Soya Fasülyesi(sertifikalı)                   0,35 TL/Kg.
-Soya Fasülyesi(sertifikasız)                 0,295 TL/Kg.
-Dane Mısır                                         0,04 TL/Kg.
-Buğday                                              0,05 TL/Kg.
-Yağlık Ayçiçeği                                    0,23 TL/Kg.
-Kanola                                               0,275 TL/Kg.
-Zeytinyağı, Aspir                                 0,30 TL/kg.
-Arpa,Çavdar,Çulaf,Tritikale                  0,04 TL/Kg.
-Kuru fasülye,Nohut,Mercimek,Çeltik      0,10 TL/Kg.